මංගල ගමනක් ආ බසයේ රියැදුරා පිරිස බස්සවා තම ජාතික හැඳුනුම්පත අලූත් කරගන්නට කොළඹ යාමෙන් එහි ආ පිරිස පැය ගණනක් යනඑන මං නැතිව සිට අන්තිමේ වෙනත් බසයක් කුලියට ගෙන ගම්බිම් බලා ගිය පුවතක් පසුගියදා ඇතුගල්පුරයෙන් වාර්තා විය.

ඌව පළාතේ තරුණයකු හා ඇතුගල්පුරවරයේ තරුණියක අතර මංගල උළෙල සුබ නැකතට යෙදුනේ ඔවුනොවුන් හා බැඳුණු ආදර අන්දරයක් මල්ඵල ගැන්වීමෙනි.

ඌවේ මනාලයා ඇතුළු නෑදෑ පිරිස මේ ගමනට යොදා ගත්තේ ප‍්‍රදේශයේ හිතවත් අයකුගේ බස්රියකි. රියදුරා පිරිස සමග මනාලියගේ නිවෙසට ආයේ උදේ කාලයේය. සියලූ චාරිත‍්‍ර හමාර වීමෙන් පසු නව යුවළ පිටත්වන නැකත යෙදී තිබුණේ පස්වරු හතරත් පසුවීමෙන් පසුවය.

ඒ බව දැනගත් රියැදුරා තම ජාතික හැඳුනුම්

පත අලූත්කර ගැනීමද මේ ගමනින්ම කරගන්නට අදහස් කළේය. ඒ නිසා ඔහු කළේ පිරිස මනාලියගේ නිවෙසට බැස්සවීමෙන් පසු වෙනත් බසයකින් කොළඹ බලා යාමය. සවස හතරට පෙර ආපසු එන අදහස ඔහු තුළවිය. ඔහුගේ ඉල්ලීම් පත‍්‍රයේ අඩුපාඩු නිසා ගිය කටයුත්තට කල් වේලා ගත කරන්නට සිදුවිය. පස්වරු හතරට ආසන්න වුවත් ඔහුට කොළඹින් පිටත්වීමට අවස්ථාව ලැබුණේ නැත.

සුභ නැකතට යුවළ පිටත්වීමට සූදානම්ය. මනාලයාගේ ඥාතී හිතවත් පිරිස බසයේ රියැදුරා ගැන සොයා බලන්නට වූයේ ඒ අවස්ථාවේදීය. ඔහු තවම නැත. දුරඇමතුම් එකින් එක ගත්තත් පිළිතුරක් ද නැත. බොහෝ වේලාවකට පසු ආ ඇමතුමෙන් කියවුණේ ඉක්මනින් එන බවය. වේලාව පැයෙන් පැය ගෙවෙන්නට විය.
බලා සිටීමෙන් පලක් නොවන බව දැනගත් පිරිස මනාලියගේ පාර්ශ්වයෙන් සොයා දුන් බසයකින් ආපසු ගම රට බලා පිටත්වූයේ රාත‍්‍රි හතට පමණය. ඒ අතර පිරිසේ සිටි ගැටවු කීපදෙනකු එක්වී ඔවුන් ආ බසයේ රෝදවල හුළං ඇර තිබූ බව කිසිවකු දැන සිටියේද නැත.

රාත‍්‍රි දහයට පමණ දියැදුරා මනාලියගේ නිවෙස ළඟට ආයේය. පිරිස නැත. බසයේ රෝදවල හුළංද නැත. කරකියා ගත දෙයක් නැතිවී ඔහු පසුදා පහන්වනතුරු ගත කළේ මදුරුවන් තලමිනි. මනාලියගේ පියා ඔහුට රාත‍්‍රි ආහාරය ලබා දෙන්නට කාරුණිකවී තිබිණි. ගමන ඒමට පෙර අත්තිකාරමක්වත් නොගත් නිසා පසුදා පහන්වීමෙන් පසු බසයේ අඩුපාඩු හරි ගස්වාගෙන ඔහු ගමට යන්නට පිටත්වූයේ හිස් අතිනි.