විදුහල්පති ඇතුළු පිරිමි ගුරුවරුන් ටික යාබදව පිහිටි පන්සල් වත්තට රාත්‍රී කාලයේ හොරෙන් පැන එහි තිබූ තැඹිලි ගස්වල ගෙඩි හොරෙන් කැඩුවේ යැයි නායක හාමුදුරුවන්ගේ ලිඛිත පැමිණිල්ලක් එම විදුහලේම විදුහල්පතිවරයාට ලැබීමේ අපූරු පුවතක් දකුණු පළාතෙන් වාර්තා වේ.


පාසලට යාබදව පිහිටියේ පන්සලය. පාසලෙන් පන්සලක් වෙන්වී තිබුණේ කෙටි තාප්පයකින්ය. පාසලේ උත්සවයක් පැවැත්වෙන සෑම අවස්ථාවකදීම පාහේ ඊට පෙර දින රාත්‍රියේ යාබදව පිහිටි පන්සල් වත්තේ තැඹිලි ගස්වල ගෙඩි අතුරුදහන් වීම කාලයක් තිස්සේ සිටම පැවතියේය.


මේ පිළිබඳව පන්සලේ නායක හාමුදුරුවන් පාසලේ විදුහල්පතිවරයාට පැමිණිලි කළේ වරක් දෙවරක් නොව කිහිපවරක්මය. ඒ සෑම අවස්ථාවකදීම විදුහල්පතිවරයා කීවේ හාමුදුරුවනේ කොහොම ද තැඹිලි හොරෙන් කඩන ළමයි අල්ල ගන්නේ නම්වත් දන්නේ නැතිව. පුළුවන්නම් එක්කෙනෙක් හෝ දෙන්නෙක්ගේ හෝ නම් හොයා ගන්නකෝ. මම ඊට පස්සේ ඔවුන්ට ආයෙත් ඒ හොරකම නොකරන විදිහේ දඬුවමක් දෙන්නම්කෝ කියාය.


මේ ආකාරයට එම පාසලේ උත්සවයක් ළඟදීම පැවැත්වෙන බව දැනගත් නායක හාමුදුරුවෝ ඊට පෙරදින පන්සල් වත්තට පැන හොරෙන් තැඹිලි කඩන ළමයි අල්ලා ගැනීමට සූදානම් වූහ. ඒ අනුව නිදිවර්ජිතව සිටි නායක හාමුදුරුවෝ එදින තැඹිලි හොරෙන් කැඩීමට පැමිණි ළමයින් කිහිපදෙනෙකුම අතටම අල්ලා ගත්හ. අල්ලාගත් ළමයින්ගේ නාම ලේඛනයක් ගත් පසු ඔවුන් නිදහස් කර යැවීමට නායක හාමුදුරුවෝ කටයුතු කළේ පසුදින මේ නාම ලේඛනය විදුහල්පතිවරයාට ලබාදී හොරෙන් තැඹිලි කැඩීමට පැමිණි ළමයින්ට දඬුවම් කරවන අටියෙන්ය. 


පසුදින උදෑසනම නායක හාමුදුරුවෝ විදුහල්පතිවරයා හමුවීමට පැමිණ පන්සල් වත්තේ තැඹිලි හොරා කඩන ළමයින් අතටම අල්ලාගත් බවත් මේ එම ළමයින්ගේ නාම ලේඛනය බවත් කියමින් නම් ලියූ කොලයක් විදුහල්පතිවරයාගේ අත තැබීය. 


මේ නාම ලේඛනය දිටු විදුහල්පතිවරයා බඩ අල්ලාගෙන සිනාසුණේය. මෙය දුටු නායක හාමුදුරුවන්ගේ කෝපය නිම්හිම් නැතිවිය.


මොකද විදුහල්පතිතුමෝ හිනා වෙන්නේ. ඔහේට පිස්සු හැදිල ද. නැත්නම් කොල්ලන් පන්සල්වත්තට හොරෙන් පැනල හොරෙන් තැඹිලි කඩන එක හොඳයි කියල ද යැයි කියමින් නායක හාමුදුරුවෝ නොනවත්වාම තව දුරටත් විදුහල්පතිට තොස්පරොස් කීහ.


හිනාව මහත් ආයාසයෙන් නවත්වාගත් විදුහල්පතිවරයා සිය කටහඬ අවදි කරමින් නායක හාමුදුරුවන් ඇමතුවේය. අපේ නායක හාමුදුරුවනේ පන්සල්වත්තට ඊයේ රෑ හොරෙන් පැනල තැඹිලි කඩපු නාම ලේඛනය අනුව නම් හොරෙන් තැඹිලි කඩල තියෙන්නේ අපේ විදුහලේ ළමයි නම් නෙමෙයි. විදුහල්පති වන මමයි මගේ ආචාර්ය මණ්ඩලයේ ඉන්න පිරිමි ගුරුවරු ටිකයි. ඒකය නායක හාමුදුරුවනේ මේ නාම ලේඛනය දැක්ක ගමන්ම මට හිනා ගියේ. කොල්ලන් තමා අමාරුවක දමා ඇති බව දැනගත් නායක හාමුදුරුවන් එතනින් ගියේ වෙනත් කරන්න දෙයක් නොමැති නිසාය.


එදා රාත්‍රියේදී නායක හාමුදුරුවන්ට අසුවූ කොල්ලන් නායක හාමුදුරුවන් සිය නම් ඉල්ලූ විට දී ඇත්තේ මුලටම විදුහල්පතිවරයාගේ කාර්යාලයේ නාම ලේඛනයේ පවතින ඉංග්‍රීසි අකුරු සහිත කෙටි නමය. මේ ආකාරයටම ඊළඟට විදුහලේ නියෝජ්‍ය විදුහල්පති, ශ්‍රේණි සමායෝජක, ගුරුවරුන් අවසානයට පංතිවල උගන්වන පිරිමි ගුරුවරුන්ගේ ද නම් ලියා දුන්නේ ඔවුන්ගේ ස්ථානෝචිත ප්‍රඥාව සැලකිල්ලට ගනිමින්ය.

(කරන්දෙණිය - එම්. සුසිල් ප්‍රියන්ත)