විශේෂාංග

ශ්‍රී ලංකාවේ රාජ්‍ය සේවය කොයිබටද?

අප කුඩා සන්ධියේ මහත් ලාලසාවකින් කියැවූ අපූරු මතකයක් ශ්‍රී ලංකා රාජ්‍ය සේවයේ සමස්තය දකින විට නිතැතින්ම සිහිපත් වීම නොවැළැක්විය හැකිය. එනම් නැව අබලන් වීම නිසා දූපතකට සේන්දු වූ යෝධයා වූ ගලිවර් සහ කුඩාම මිනිසුන් සමූහයක් වූ ලිලී පුට්ටන්ගේ කතාවය.

31 October 2024

මුදල් මුද්‍රණය පසුවිපරමක්

ශ්‍රී ලංකාවේ ජනවහර තුළ ‘මුදල් මුද්‍රණය’ යනුවෙන් සාමාන්‍යයෙන් හැඳින්වෙන්නේ ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුව මගින් අලු‍තෙන් මුදල් ආර්ථිකයට එකතු කිරීමයි. ආර්ථික කටයුතු ප්‍රසාරණය වීමත් සමඟ වැඩිවන ගනුදෙනු සඳහා පහසුකම් සැලසීමට ආර්ථිකයට මුදල් සපයන ප්‍රමාණය වැඩි කිරීම අවශ්‍ය වේ.

30 October 2024

සංචාරක ව්‍යාපාරය එදා සහ අද

අරුගම්බෙ ප්‍රදේශයට ත්‍රස්ත ප්‍රහාරයක් එල්ලවිය හැකි හෙයින් ඇමරිකා එක්සක් ජනපදය ඇතුළු රටවල් කිහිපයක් තම රටවැසියන්ට එම ප්‍රදේශයේ සංචාරයෙන් වැළකී සිටීමට දන්වා සංචාරක අවවාද නිකුත් කරන ලදි. ඇමරිකාව එම නිවේදනය නිකුත් කරන ලදදේ ඔක්තෝම්බර් මස 23 වැනිදාය. ඉන්පසු මහා බ්‍රිතාන්‍යය, ඊශ්‍රායලය සහ රුසියාව වැනි රටවල් ද එවැනි නිවේදන නිකුත් කරන ලදි.

30 October 2024

මහජන මුදල් මකර කටට යැවූ මහනුවර උමං මාර්ග ව්‍යාපෘතිය

ශ්‍රී ලංකාවේ සශ්‍රීක කඳුකරයේ පිහිටා ඇති මහනුවර විස්මිත ස්වාභාවික සුන්දරත්වය සහ පොහොසත් සංස්කෘතික උරුමයත් සමග ආකර්ෂණය වන නගරයකි. නගරයේ කේන්ද්‍රස්ථානය වන්නේ නිස්කලංක මහනුවර වැව වන අතර එය හරිත කඳුවලින් වටවී ඇත. පුරාණ විහාරස්ථානවලින් පිරී තිබේ. විශේෂයෙන් යුනෙස්කෝ ලෝක උරුම අඩවියක් වන පූජනීය දළදා මාලිගාව, නගරයේ විචිත්‍රවත් උද්‍යාන, විශේෂයෙන් පේරාදෙණියේ රාජකීය උද්භිද උද්‍යානය, විවිධ වෘක්ෂලතා මාලාවක් ප්‍රදර්ශනය කරයි.

29 October 2024

අධ්‍යාපනය සංවාදයකට භාජන කරමු

“ඉදිරි අවුරුදු දහය තුළ ලෝකයට අවශ්‍ය වන මානව සම්පත නිර්මාණය කිරීමේ මෙහෙයුම, අධ්‍යාපන නිලධාරීන්ට පැවරෙන වගකීමක් බව නොබෝදා කී ජනාධිපතිවරයා, ඒ සඳහා වන පුළුල් දැක්මක් සහිතව අධ්‍යාපන ව්‍යාපෘති සකස් කිරීමේ ඇති අවශ්‍යතාවද පෙන්වා දුන්නේය.”

29 October 2024

​අතීත රහස් රැසක් හංගාගත් ඔරලෝසු කණුව

සියවසකට අධික ඉතිහාසයක අපූරු මතක කැටි කරගත්, කොළඹ කොටුවේ ජනාධිපති මන්දිරය අසල වැජඹෙන ඉපැරණි ඔරලෝසු කුලු‍න වැදගත් ඓතිහාසික ස්මාරකයකි. මෙම ඔරලෝසු කුලු‍න එංගලන්තයේ අනන්‍යතාව ලෙස ද සැලකෙන, බිග් බෙන් ඔරලෝසු කුලු‍නට වඩා පැරැණිය.

28 October 2024

පාස්කු දා වාර්තාවලින් පස්සේ?

වසර පහකට පෙර 2019 අප්‍රේල් 21 වැනිදාට යෙදී තිබූ එම වසරේ පාස්කු ඉරිදා දිනයේ දී මුස්ලිම් ත්‍රස්තවාදීන් පිරිසක් ක්‍රිස්තියානි ජනතාව ඉලක්ක කොට එල්ල කළ මරාගෙන මැරෙන බෝම්බ ප්‍රහාර මාලාව පිළිබඳ ප්‍රශ්නය තවමත් අවසන් වී නැත.

26 October 2024

බෝම්බ බිය පැතිරුණු අරුගම්බෙ

ලෝකය මැවීමට අල්ලා දෙවියන්ට දින හයක කාලයක් ගත වූ බවත් ලෝකය මවා අවසන් වීමෙන් පසු හත්වැනි දිනයේ අල්ලා දෙවියන් නිවාඩු ලබාගත් බවත් යුදෙව් ජාතිකයෝ විශ්වාස කරති. ඒ දිනය ඔවුන් සමරන්නේ shabbaath variant shabbaath (සති අන්ත විවේක දිනය) යනුවෙනි.

25 October 2024

සංගීත විශාරද පී. ඩන්ස්ටන් ද සිල්වා

සංගීත විශාරද පී. ඩන්ස්ටන් ද සිල්වාගේ 36වැනි ගුණානුස්මරණය මේ මස 27 වැනිදාට යෙදේ. මේ ලිපිය ඒ නිමිත්තෙනි.

25 October 2024

දේශපාලන ආර්ථික අභියෝග

ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ මුල් කරගත් පාලනයක් මේ වන විට ආරම්භ වී ඇත. ලෝකයේ කුඩාම කැබිනට් මණ්ඩලය තමන්ගේ ආණ්ඩුව විසින් පත්කරනු ලැබ ඇතැයි පවසන සමහරුන් වත්මන් ජනාධිපතිතුමා සමග අන්තර්වාර පාලනයක් එම පක්ෂය ආරම්භ කර තිබේ.

25 October 2024

නීතිය නමලා මත්පැන් බලපත් දුන්නේ මෙහෙමයි

මෙරට සුරාබදු බලපත්‍ර ලබාදීමට නියම කර ඇත්තේ සුරාබදු නීති මාර්ගෝපදේශ හා නීති රෙගුලාසි සඳහන් ශ්‍රී ලංකා ප්‍රජාතාන්ත්‍රික සමාජවාදී ජනරජයේ අතිවිශේෂ ගැසට් පත්‍ර අංක 1544/17 හා 2008-04-10 දරන සුරාබදු නිවේදන 902 අනුවය.

24 October 2024

ශ්‍රී ලංකාව දුප්පත් රටක්ද?

ලංකාවේ දුප්පත්කම පිළිබඳ ගැටලු‍ව දකුණු ආසියාවේ වෙනත් රටවල් හා සසඳමින් විවිධ මත හා සංවාද ඉදිරිපත් කරන්නට බොහෝ දෙනා මෑත කාලයේ උනන්දු වූ බව පෙනේ. එහෙත් සංවර්ධනය යනු ඒක පුද්ගල ආදායම පමණක් තීරණය නොවන බවට මතයක් පසු කාලීනව ආර්ථික විද්‍යාඥයන් අතර ප්‍රචලිත විය.

24 October 2024

සෝලා පාරාදීසය සිහිනයක්ද?

1990 ගණන්වල පැවැත්වූ සම්මන්ත්‍රණයකදී (එවකට විශාල තම සූර්ය බලශක්ති සමාගම්වලින් එකක් වූ) සෝලාරෙක්ස් හි සභාපති වූත්, සූර්ය බල ශක්තිය පිළිබඳ ඉදිරි දැක්මක් සතු වූත් ආචාර්ය භාර්වේ ෆොරස්ට්, සෝලා හෙවත් (සෝලා දෙව්ලොව) නම්වූ ස්ලයිඩයක් (විනිවිදකයක්) ප්‍රදර්ශනය කළේය.

23 October 2024

වෙළෙඳපොළ ගසාකන මාෆියාව

මේ දිනවල සමහර පාරිභෝගික භාණ්ඩවල මිල ගණන් වෙනස් වන ආකාරය ‌බොහෝ දෙනකුගේ විමතියට හේතුවී ඇති බව පෙනේ. රජය පත්වූ වහාම බිත්තරවල මිල ගණන් අසාමාන්‍ය ලෙස පහත වැටුණි. රුපියල් 50කට වැඩි මුදලකට අලෙවි වෙමින් තිබූ බිත්තරවල මිල රු. 32 දක්වා ක්ෂණිකව අඩුවිය. ඒ පිළිබඳව විවිධ අර්ථකථන ද රජයේ පාර්ශ්වයෙන් ඉදිරිපත් විය.

23 October 2024

වනජීවී තෙවැනි ඇසෙන් අංක එකට ශ්‍රී ලාංකීය වෛද්‍යවරයෙක්

නර්තනය සංගීතය චිත්‍ර කලාව නිර්මාණාත්මක හැකියාවන්ගෙන් සපිරි නිර්මාණකරුවන් මේ පුංචි ශ්‍රී ලංකාවට අභිමානයක් ගෙනෙන්නට ඉස්මතු වේ . ලන්ඩනයේ පැවැති ඡායාරූප තරගාවලියක දී ක්ෂීරපායී සත්ව ඉරියව් නිරූපන අංශයෙන් තරග කළ වෛද්‍ය විනෝද් ලියනගේ මහතා වසරේ ඡායාරූප ශිල්පියා ලෙස සම්මානය දිනා ගැනීමට අවස්ථාව ඉකුත්දා උදාවිය. එම ඡායාරූප ත්‍යාග ප්‍රදානෝත්සවයකුත් අටවෙනිදා ලන්ඩනයේ පැවැත්විණි.

23 October 2024

ලංකාවේ ණය අර්බුදයේ හෙට දවස

වර්තමානයේදී යළිත් වරක් රජයේ ණය ගැනීම් පිළිබඳ කතාබහක් සමාජය තුළ ගොඩනැගෙමින් පවතී. විශේෂයෙන්ම මෑතකදී බලයට පත්වූ ආණ්ඩුව පසුගිය දෙසතිය තුළ දේශීය වෙළෙඳපොළෙන් ණය ලබාගැනීමත් සමග මෙම කතාබහ ඇති වී ඇත.

22 October 2024

දූෂණය විකුණා ගසාකෑම

නීතිඥවරියක හෝ නීතිඥයකු තමන් කියන්නේ බොරුවක් යැයි දැනගෙනම ජන ජීවිතයට බලපෑ හැකි බොරුවක් ප්‍රසිද්ධියේ කීම, නීතිඥ වෘත්තියෙහි ආචාරධර්ම හා සදාචාරයට පටහැනි නොවන්නේ ද? ඒ ගැන ශ්‍රී ලංකා නීතිඥ සංගමයට කිව හැක්කේ කුමක් ද?

21 October 2024

ඊශ්‍රායල උණ්ඩයෙන් එලොව ගිය හමාස් නායකයා

ඊශ්‍රායල හමුදා ගාසා තීරයේ හමාස් නායක යාහ්යා සින්වාර් මරා දැමීමට සමත් විය. එය හමාස් සටන්කාමීන්ට එල්ල වුණු ප්‍රබල ප්‍රහාරයක් බව අමුතුවෙන් කිව යුතු නැත. ‘යාහ්යා සින්වාර් මරා දැමීමට හැකි වුණා. ඒත් ගාසා තීරයේ හමාස් සටන්කාමීන්ට එරෙහි යුද්ධය තවමත් අවසන් නැහැ.

19 October 2024

දේශපාලනයේ පිළිකුල් විපර්යාස

නොවැම්බර් 14 වැනිදාට නියමිත මහ මැතිවරණය සඳහා නාම යෝජනා භාර ගැනීම ඉකුත් 11 වැනිදා අවසන් විය. එහිදී දැන ගැනීමට හැකි වූයේ ඉකුත් පාර්ලිමේන්තුවේ සිටි මන්ත්‍රීවරුන් විශාල පිරිසක් මෙවර තරග නොකරන බවයි.

19 October 2024

පොරොන්දු අමතක දේශපාලනය

“හැදෙන ගහ දෙපෙත්තෙන් දැනේ” යනුවෙන් ලංකාවේ ප්‍රකට ගැමි වහරක් තිබේ. එහි තේරුම නම් බීජයක් සිටුවීමෙන් පසු ඉන් පැළයක් හටගන්නා මූලිකම අවස්ථාවේ දී අදාළ පැළයේ ස්වභාවය අනුව එම ගස හැදෙනවා ද? නැද්ද? යන්න තීරණය කිරීමට හැකිවීමයි. දෙපෙත්ත යනු බීජය පලාගෙන එන කුඩා පත්‍ර දෙකයි. එම පත්‍ර දෙක මගින් අනාගත ගසේ වර්ධනය ගැන සිතාගත හැකි ය.

18 October 2024

යක්ෂ පරම්පරාවේ අවසන් නවාතැන - යක්කුරේ

යක්කුරේ යනු මෙරට යක්ෂ පරම්පරාව ජීවත්වූ අවසන් ගම්මානයයි. අද යක්කුරේ කියා හඳුන්වන්නේ එදා යක්ෂ පරම්පරාව සිටි නියම ගම නොවේ. ඉහළ යක්කුරේ සහ පහළ යක්කුරේ ලෙස යක්කුරේ ගම අද හඳුන්වයි.

17 October 2024

අදින් ඇරැඹෙන්නේ කඨින පිංකම් සමයයි

ඇසළ පුණු පොහෝ දිනයෙහි පොහෝ පවුරුණු සිදුකොට ඇසළ අව පෑළවිය දිනයෙහි පෙර වස් එළැඹි සියලු‍‍ භික්ෂූන් වහන්සේ අදට යෙදෙන වප්පුර පොහෝ දිනයෙහි වස් පවාරණය කිරීම ශාසනික නියමයයි. එය මහා පවාරණය නමින් ද හැඳින්වේ. මෙතැන් සිට ඉල්පුර පොහෝ දිනය දක්වා වූ කාල සීමාව කඨිනාස්ථර කාලය හෙවත් චීවර මාසය යනුවෙන් හැඳින්වේ.

17 October 2024

මන්ත්‍රී පදවියට සුදුස්සන් අවශ්‍ය ඇයි?

රටක ප්ර ජාතන්ත්රමවාදී පාලන ක්රබමය ශක්තිමත්වීම සම්බන්ධයෙන් ශක්තිමත් ආණ්ඩු පක්ෂකයක පැවැත්ම අත්යතවශ්ය වන අතරම, පාර්ලිමේන්තු ප්රීජාතන්ත්රමවාදය තහවුරු කිරීම සම්බන්ධයෙන් වඩා ක්රිකයාශීලි ශක්තිමත් විපක්ෂ‍යක පැවැත්ම ද නිරෝගී ප්රපජාතන්ත්ර වාදයක පැවැත්මට හේතූවෙයි. පාර්ලිමේන්තු ආණ්ඩු ක්ර්මයක විපක්ෂතය යනු විකල්ප ආණ්ඩුව හෙවත් ඡායා ආණ්ඩුව (Shadow government) යි. විපක්ෂමයේ ශක්තිමත්භාවය පාර්ලිමේන්තුවේ ඔළු ගෙඩි සංඛ්යාවවෙන් පමණක් තීරණය වන්නේ නැත. නව ජනාධිපතිවරයකු

17 October 2024

සැරින් සැරේ තැනින් තැන මතුවන වාහන

ඉකුත් රජය මැති ඇමැතිවරන් ඇතුළු ප්‍රභූවරුන්ට ලබාදී තිබූ මෝටර් වාහන හතු පිපෙන්නාක් මෙන් ජනාධිපති ලේකම් කාර්යාලයේ රථ ගාලේ සහ විවිධ ස්ථානවලින් මතුවීම ආරම්භ වූයේ ජාතික ජනබලවේගයේ නායක අනුර කුමාර දිසානායක මහතා ජනාධිපතිවරයාවීමෙන් අනතුරුව ය.

16 October 2024

ආර්ථිකයට ලෝක බැංකු පණිවිඩය

ශ්‍රී ලංකාව සම්බන්ධ ඉතා වැදගත් වාර්තාවක් ලෝක බැංකුව විසින් මේ මස 10 වැනිදා ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී. ශ්‍රී ලංකා සංවර්ධනයේ නව තත්වය 2024 අනාගතය දක්වා විවෘත කිරීම එම වාර්තාවයි. (Sri Lanka Development Update 2024. Opening up to the future) ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකයේ වත්මන් තත්වය සහ අනාගත ප්‍රවනතා සහ අභියෝග පිළිබඳ අවබෝධයක් ලබාගැනීම සඳහා එම වාර්තාව බෙහෙවින් ආධාර වනු ඇතැයි සිතමි.

16 October 2024

පවුරු බිඳ දැමූ අගමැති නිල නිවස

2005 වසරේ සිට, වසර 19 ක් තිස්සේ, වසා දමා තිබුණු අරලියගහ මන්දිරයට යාබද කොල්ලු‍පිටිය මුස්ලිම් පල්ලියේ සිට රොටුන්ඩා වට රවුම දක්වා දිවෙන මාර්ගය, මීට දින කීපයකට පෙර මහජනතාවට විවෘත කෙරුණි. ඒ, වත්මන් ආරක්ෂක තත්ත්වය සමාලෝචනය කිරීමෙන් අනතුරුවය.

15 October 2024

තහනම්ද පෙම් කරන්නට තුම්මුල්ල හන්දියේ

සරසවි ප්‍රේමය පිළිබදව නිර්මාණ රචනයේ යෙදෙන බොහෝ නිර්මාණකරුවන්ට නිතරම මතක්වන්නේ පේරාදෙණියයි. එහි පවත්නා පාරිසරික සෞන්දර්යය ඊට ප්‍රමුඛ හේතුවක් වෙයි. පේරාදෙණි පරිසරය පසුබිම් කොටගෙන ප්‍රවීණ ගීත පද රචක ධම්මික බණ්ඩාරයන් මෑත කාලයේ ලියූ හන්තානට පායන සද ගීතය කොයි කා අතරත් වඩාත් ජනප්‍රිය ගීතයක් ලෙස ඇගැයුමට ලක් වුණි.

15 October 2024

දිළිඳුකම පිටුදැකීමේ ක්‍රමවේදයක්

පසුගිය කාලයේදී කතා බහට ලක්වූ මාතෘකා නැවතත් කරළියට පැමිණ ඇත. මැතිවරණ සමයක දක්නට ඇති පාවෙන ඡන්ද මෙන් සහල් සහ බිත්තර මිල සැමට දැනෙන අයුරින් පාවෙන්නට පටන් ගෙන ඇත. දසතින් නැගෙන මැසිවිලි ඔස්සේ ආහාර මිල පිළිබඳ ගැටලු‍වේ දී නිෂ්පාදකයා මෙන්ම පාරිභෝගිකයා රැකෙන අයුරින් සහල් සහ බිත්තර මිල තීරණය කළ හැකි ආකාරය සොයා බැලීම මේ ලිපියේ අරමුණයි.

15 October 2024