IMG-LOGO

2024 ජුනි මස 18 වන අඟහරුවාදා


අාහාර හා ජලය වගේ තොරතුරුත් නැතිවම බෑ

ජනමාධ්‍ය, අමාත්‍යාංශ විෂයක් ලෙස කෙහෙළිය රඹුක්වැල්ල - චරිත හේරත් යුගලයෙන් ගයන්ත- පරණවිතාන (පරණෙ) යුගලයට හුවමාරු වී තිබේ. මේ හතර දෙනාම ජනමාධ්‍යයට නුහුරු නම් නොවුනත් ඇති වී ඇති වෙනසත් සමඟ ජනමාධ්‍ය ක්ෂේත‍්‍රයට ගයන්ත-පරණෙ හවුලෙන් බලාපොරොත්තු වන දෑ එමට ය.

ඒ බලාපොරොත්තු ලැප්ටොප්, කාර්, ණය හා රට සවාරි වලට එහා ගිය එකකි. ඒ බලාපොරොත්තු සෑම අලුත් ආණ්ඩුවක් බලයට පත්වන විටම කළඑළි බැස්ස ද, ලැප්ටොප්, ටොෆි, සීනිබෝල න්‍යායන් වලින් ඒවා යටපත් කෙරේ. මේ වතාවේ වත් එසේ නොවේවායි අපි පතමු.

ජනමාධ්‍යයේ බලාපොරොත්තු එමට ය. ජනමාධ්‍යවේදීන්ගේ වෘත්තීය භාවය සඳහා අවශ්‍ය පරිසරය සකස් කිරීම ආණ්ඩුව සතු මූලික කාර්යභාරයයි. අවශ්‍ය නීති සම්පාදනය ප‍්‍රකාශනයේ නිදහස තහවුරු කිරීම ව්‍යාපාරයක් වශයෙන් ජනමාධ්‍ය සඳහා තරඟකාරී ව්‍යාපාරික පසුබිමක් සැකසීම, රාජ්‍ය මාධ්‍ය ප‍්‍රතිසංස්කරණය කර ඒවා සැබෑ මහජන සේවාවන් බවට පත් කිරීම ඒ අතර වේ.

කෙටියෙන් කීවොත් ජනමාධ්‍යවේදීන්ට නිදහසේ හිතන්නටත්, කියන්නටත් ඉඩ සලසා ජනමාධ්‍ය ව්‍යාපාරය තරඟකාරී වාතාවරණයක් ඇති කිරීම තුළින් හොඳ ජනමාධ්‍යවේදීන් බිහිකරන ක‍්‍රමවේදයක් ඇති කිරීමත් ආණ්ඩුව සතු වගකීමකි.

කිසි ආණ්ඩුවක් මේ වගකීම් පැහැර හැරිය යුතු නැත. එමෙන්ම සිය සීමාවන් ඉක්මවිය යුතු ද නැත. ඒත් පසුගිය වසර ගණනාවකටම අපි දැක්කේ ඊට ඉඳුරාම වෙනස් වටපිටාවකි. එය හුදු රාජපක්‍ෂ පාලනයට ම පමණක් සීමා වුණේ නැත.

නමුත් රාජපක්‍ෂ යුගය ජනමාධ්‍යයට දැඩි අඳුර එක්කළ කාල වකවානුවක් විය. පහරදීම්, ඝාතන, තර්ජන වක‍්‍රාකාර මාධ්‍ය වාරණය වෙන කවදාටත් වඩා ඉහවහා ගියේය.

2005-2010 අතර කාලයේ දී මෙවැනි සිදුවීම්වූ බොහෝ අවස්ථාවල අපට කතා කරන්නට සිදුවූයේ චරිතට සහ එවක මාධ්‍ය ඇමති අනුර යාපාට ය. විවිධාකාර ප‍්‍රශ්න මැද්දේ වුවත් යම් කිසි කතාබහක් හෝ මාධ්‍ය සම`ග පවත්වාගෙන යන්නට චරිතගේ මැදිහත් වීමෙන් අනුර යාපාට හැකිවිය. පුවත්පත් මණ්ඩලය යලි බලාත්මක කරන්නට 2006-2007 වකවානුවේ දැරූ උත්සාහයන් වලදී තාවකාලිකව හෝ එය වලක්වන්නට චරිත හා අනුර යාපාට එදා හැකිවිනැයි මම සිතමි. මේ ගැන කර්තෘ සංසදයත්, මාධ්‍ය හිමිකරුවන්ගේ සංගමයත්, නිදහස් මාධ්‍ය ව්‍යාපාරය හා වෙනත් මාධ්‍ය සංවිධාන අතර, යම් කතාබහක් අතිකර ගන්නට චරිත-අනුර යාපා යුගලයට හැකිවිය. නමුත් ඊට වඩා දරුණු ප‍්‍රහාර මාධ්‍යයට එල්ලවන විට ඔවුනට ඒවා වැලැක්විය නොහැකි විය. එවන් හැමි අවස්ථාවකම මේ දෙදෙනා අසරණ වූ බව ඔවුන්ගේ ප‍්‍රතිචාර වලින් අපට පැහැදිලි විය.

නමුත් 2010 මැතිවරණයෙන් පසු එළඹි යුගය පහරදීම්, ඝාතන වලට වඩා වක‍්‍රාකාර බවකින් මාධ්‍ය මර්ධනයට පිළිපන්නේය. බොහෝ මාධ්‍ය ආයතන වල අයිතිය රාජපාක්‍ෂික ව්‍යාපාරික හිතවතුන් මගින් මිලට ගැනිණි. රාජ්‍ය මාධ්‍ය අමු අමුවේ ම ගණිකා වෘත්තියේ යෙදවිණි. ආණ්ඩු විවේචනය කරන වෙබ් අඩවි තහනම් කෙරිණි. ලිය නොහැකි, කිව නොහැකි තව බොහෝ දෑ සිදුවුණි. ඒ චරිත ජනමාධ්‍ය අමාත්‍යාංශ ලේකම් වරයාව සිටිය දී ය.

මෙයිනුදු බරපතලම පහර ගැසුනේ මහජනතාවගේ තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතියටයි. දෙවරක්ම පෞද්ගලික මන්තී‍්‍ර යෝජනා ලෙස පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් වූ පනත් කෙටුම්පත් තිඹිරිගෙයිම මරා දැමිණි. මිලින්ද මොරගොඩටත් කරූ ජයසූරියටත් සිය යෝජනා හකුලා ගන්නට සිදුවිණි.

තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිය ගැන කතාබහ යන යුගයක ජනමාධ්‍ය ලේකම් ලෙස චරිත හේරත් ලංකාදීප පුවත්පතට ලිපියක් ලියා තිබිණි. දිනය මට මතක නැත. එමගින් ඔහු තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිය විවේචනය කර තිබුණේ ජාතික ආරක්‍ෂාව දඩමීමා කරගනිමිනි. විශ්ව විද්‍යාල විද්‍යාර්ථීයෙකු ලෙස ඔහු මීට වඩා දැනුවත් විය යුතුව තිබිණ යි මම සිතමි. නමුත් පසු කලෙක රාජ්‍ය මාධ්‍යයේ හැසිරීම ගත් කළ චරිත වැනි උගතකු ඒ තනතුර දැරුවේ කෙසේදැයි මම ඔහුගෙන්ම විචාලෙමි. ඔහුගේ පිළිතුර මෙහි ස`දහන් නොකරමි.

කරුණු කෙසේ වෙතත් වෘත්තීය මාධ්‍ය සදාචාරයකට අවශ්‍ය එකම සාධකය තොරතුරු දැනගැනීම පමණක් නොවේ. තව කළ යුතු දෑ බොහෝ ය. ප‍්‍රමුඛතා ලැයිස්තුව ඉතා දිග ය. ගයන්තටත් පරණෙටත් ඒ ගැන අවබෝධයක් ඇතැයි විශ්වාස කරමි.

තොරතුරු දැනගැනීම ජනමාධ්‍යයට පමණක් අදාළ වූවක් නොවේ. එය මුලික මිනිස් අයිතිවාසිකමක් ලෙස පිළිගත් රටවල් අතරින් අලූත්ම සාමාජිකයා වන්නේ අපේ අසල්වැසි භූතානයයි. 2014 පෙබරවාරි මාසයේ දී භූතානය තොරතුරු දැනගැනීමේ පනත සම්මත කළේ ලෝකයේ සියවෙන රට විදිහටයි. ඊට මාසයකට කලින් මාලදිවයින ඒ නීතිය අනුමත කළේය. නමුත් ශි‍්‍ර ලංකාව පුළුවන් තරම් උත්සාහ කළේ මේ තොරතුරු දැනගැනීමේ නීති පිළිබ`ද උත්සාහයන් හකුලා හමස් පෙට්ටියට දමන්නයි.

ආහාර, ජලය, ජීවිතය මෙන්ම තොරතුරු දැනගැනීමද මූලික මිනිස් අයිතිවාසිකමක් ලෙස අන්තර් ජාතික නීතිය පිළිගනී. එය ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රයේ මූලික ගුණාංගයක් ද වේ. ජනමාධ්‍ය යන මෙහි ප‍්‍රතිලාභියෙක් පමණි.

තම බදු මුදලෙන් යැපෙන, නඩත්තුවෙන කි‍්‍රයාත්මක වෙන රාජ්‍යය හා මහජන ආයතන වගේම ඒවායේ කි‍්‍රයා පටිපාටියන් ගැනත් තොරතුරු දැනගැනීම ජනතාවගේ ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී අයිතියකි. පසුගිය ආණ්ඩු දිගින් දිගටම ප‍්‍රතික්ෂේප  කළේ ජනතාවගේ ඒ ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී අයිතියයි.

තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිය තහවුරු කිරීමෙන් ආණ්ඩුව ජනතාවට වගකියන්නටත් ජනතාවාදී කටයුතුවලදී ජනතාවගේ සහභාගීත්වය උපරිම කිරීමටත්, දූෂණය වංචාව අවම කර ආණ්ඩුවේ කාර්යක්‍ෂමභාව ඉහළ නැංවීමටත්, ආර්ථික වර්ධනය දියුණු කිරීමටත්, මූලික මිනිස් අයිතිවාසිකම් ආරක්‍ෂා කර යහපාලනය සුරක්‍ෂිත කිරීමටත් ඇපකැප වෙයි.

තොරතුරු දැනගැනීම පනතක් සම්මත කිරීමකින් අවසන් නොවේ. ඊට සමගාමීව කි‍්‍රයාත්මක වන ක‍්‍රමවේදයක් ස්ථාපිත නොකළ හොත් එය හුදු පනතකට පමණක් සීමා වනු ඇත. රටවැසියෙක් යම් ආයතනයකින් තොරතුරක් ඉල්ලූ විට එය නොපමාවම ලබාදෙන රාජ්‍යය යාන්ත‍්‍රණයක් සකස් විය යුතු ය. අදාළ තොරතුරු බලාපොරොත්තු ආකාරයෙන් නියමිත කාලයට නොලැබුණහොත් ඒ සම්බන්ධව පැමිණිලි කළ හැකි ඉහළ තලයක ආයතනයක් හා ඔම්බඞ්ස්මන් වරයෙක් සිටිය යුතු ය. මේ යාන්ත‍්‍රණය ශක්තිමත්ව ස්ථාපිත කරන්නට අවම වශයෙන් මාස 08ක් 10ක් වත් ගතවන බව අපගේ අන්තර් ජාතික අත්දැකීමයි.

පකිස්ථානය මේ දවස්වල මේ කි‍්‍රයාදාමය අත්හදා බලමින් සිටී. තොරතුරු දැනගැනීමේ නීති ප‍්‍රාන්ත මට්ටමින් හා ජාතික මට්ටමින් එහි කි‍්‍රයාත්මකයි. මේ නීති මුලින්ම කි‍්‍රයාත්මක කළේ යුද්ධය දැඩිව පවතින කේ.පී.කේ. ප‍්‍රාන්තයේයි. යුද්ධයක් පවතින විට ජනතාවට තොරතුරු දෙන්න බැරියැයි චරිත හේරත්ලා කී කතාව එයින්ම නිශ්ප‍්‍රභා වෙයි.

පාකිස්ථානයේ තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිය පිළිබඳව අලූත් නීති කෙටුම් පතට අනුව රාජ්‍ය ආයතන ද ඉක්මවා ගොස් මහජන සේවයක් සලසන පෞද්ගලික ආයතන ද ඊට ඇතුළත් කර ඇත. ඒ අනුව පෞද්ගලික විශ්ව විද්‍යාල, පෞද්ගලික පාසල්. පෞද්ගලික රෝහල් වැනි ආයතන ද මේ නීතියට යටත් වෙයි.

කේ.පී.කේ. ප‍්‍රාන්තයේ තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිය තහවුරු වූ කදිම අවස්ථාවක් මෑතක දී මගේ කණ වැකුණි. ඉඩමක ඔප්පු කොපියක් ගන්නට ඉඩම් කන්තෝරුවට ගිය කාන්තාවකට ඒ සඳහා රු.5000 ක අල්ලසක් දීමට සිදුවිය. ගෙදර ආ ඇය මුලින්ම කළේ ඒ පිළිබඳව ඔම්බඩ්ස්මන් වරයාට පැමිණිලි කිරීම යි. පැය 24ක් ඇතුළත ඇයට දුරකතන ඇමතුමක් ලැබිණි. කතා කළේ පළාතේ මහ ඇමතිවරයා යි. සිද්ධිය පිළිබඳ කණගාටුව පළ කළ ඔහු අවශ්‍ය පියවර ගන්නා බව ඇයට දැන්වූවේ ය. පසුදා ඇගේ නිවසට අමුත්තෙක් පැමිණියේ ය. ඒ ඇයගේ අල්ලස් ගත් නිලධාරියායි. රු.5000 ඇයට ආපසු දුන් ඔහු තමාට ලැබී ඇති දඬුවම් ලිපියේ කොපියක් ද ඇයට දුන්නාය.

මේ වාතාවරණය ලංකාවේ ද ඇතිවන තෙක් අපි බලා සිටිමු.

 

                                                                                                                                



අදහස් (0)

අාහාර හා ජලය වගේ තොරතුරුත් නැතිවම බෑ

ගයාන් Sunday, 18 January 2015 01:12 PM

මාධ්‍ය නිවාස කියන්නේ මාධ්‍යවේදීන්ට ලැප්ටොප් දෙන එකද තට්ටු නිවාස දෙන එකද? දෙකෙන්ම වෙන්නේ රැවටිල්ලක්. මගේ අදහසනම් මාධ්‍යවේදීන් ඔවුන්ගේ නිදහස අනුන්ට මඩ ගැසීමටත් පුද්ගලිකත්වයට හානි නොකිරීමත් වග බලාගත යුතුයි (නදී)

:       0       0

රින්ගෝ Sunday, 18 January 2015 04:47 PM

ජනතාවට තොරතුරු දැනගැනීම කියලා හැම දෙයක් ගැනම කියන්න ඕනේ නැහැ. පකිස්තානයේ යුද්ධය තියෙද්දී තොරතුරු පනත ක්‍රියාත්මක කරන්න ඒ රටේ මිනිස්සුවත්, මාධ්‍යවේදියොවත් රටට අහිතකර කිසි දෙයක් කොච්චර සල්ලි හම්බ උනත් කළේ නැහැ. එ්ත් අපේ රටේ එහෙම නැහැනේ. සල්ලි හම්බෙනවා නම් ඕනේ දෙයක් කරනවනේ. කිලිනොච්චි අල්ලගන්නකොට මැදවච්චි ගිහින් යුද්දේ කරනවා කිව්ව අය‍නේ ඉන්නේ. එහෙම අයට යුද්දේ යනකොට තියෙන ඔක්කොම තොරතුරු දුන්නොත් අබ සරණයි (නදී)

:       0       0

ඔබේ අදහස් එවන්න

විශේෂාංග

අයි.එම්.එෆ්.. රටේ ප්‍රශ්න විසඳෙයිද?
2024 ජුනි මස 18 92 0

ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලෙන් ලංකාව ලබාගෙන ඇති විස්තීරණ ණය පහසු කමේ තුන්වැනි වාරිකය වන ඩොලර් මිලියන 336ක් පසුගියදා නිකුත් කළේය. ලංකාව මෙතෙක් ලබාගෙන ඇති ප


පරිත්‍යාග රැසක් සිහිකරන හජ් වන්දනාව
2024 ජුනි මස 17 74 0

ලොව පුරා වෙසෙන මුස්ලිම් බැතිමතුන් ඉමහත් බැතියෙන් සමරන හජ් උත්සවය අදට (17) යෙදී ඇත. මෙම ලිපිය පළ වන්නේ ඒ නිමිත්තෙනි.


මෝදිගෙන් ගතයුතු පාඩම්
2024 ජුනි මස 17 281 0

ඉන්දියාවේ ලෝක් සභා මැතිවරණය, දෙවතාවක් අගමැති ධුරය හෙබවූ නරේන්ද්‍ර මෝදි හා නේරු පවුලේ බලයේ උරුමකරු වූ රාහුල් ගාන්ධි යන ප්‍රධාන තරගකරුවන් දෙදෙනාම කනස්


පොහොර ටිකෙනුත් ගසාකන මොවුන්ට දඬුවම් නැද්ද?
2024 ජුනි මස 17 88 0

රජයේ පොහොර සහනාධාර වැඩපිළිවෙළින් කෝටි ගණනක් ගසාකෑ බවට චෝදනා ලැබ සිටින පොහොර සමාගම් හතකට සහ ඊට අනුබල දුන් කොළඹ පෙට්ටි කඩ පහකට එරෙහිව අධිකරණයට කරුණු වාර


හිටිගමන් මතක් වූ දහතුන
2024 ජුනි මස 15 303 1

උතුරේ ඇතැම් දේශපාලනඥයන් ඉදිරි ජනාධිපතිවරණය වර්ජනය කරන්නේද නැත්නම් වෙනම දෙමළ පොදු අපේක්ෂකයකු ඉදිරිපත් කරන්නේදැයි විවාද කරමින් සිටින අතර තුර දකුණේ ප


ඖෂධ ප්‍රමිති පරීක්ෂණ අත්හැරියේ කාගේ වුවමනාවටද?
2024 ජුනි මස 15 199 0

මේ රටේ ජනයා කොයි කලෙක කළ පාප කර්මයක් ගෙවා දමමින් සිටින්නේද යන ප්‍රශ්නය යළි යළිත් මතු කිරීමට සිදුවී තිබේ. සාමාන්‍යයෙන් රටක ජනතාවක් මුහුණ දිය යුතු නැති ද


මේවාටත් කැමතිවනු ඇති

කුරුලෑ කරදරය සදහටම අවසන්! Himalaya Purifying Neem Face Wash අලුත් වෙනසක් සමග නැවතත් ශ්‍රී ලංකාවේ 2024 අප්‍රේල් මස 09 1322 1
කුරුලෑ කරදරය සදහටම අවසන්! Himalaya Purifying Neem Face Wash අලුත් වෙනසක් සමග නැවතත් ශ්‍රී ලංකාවේ

ස්වභාවික ශාකසාර අඩංගු ආයුර්වේදයේ විශිෂ්ඨත්වය රැඳි personal care සහ රූපලාවණ්‍ය නිෂ්පාදන පෙළක් සමග ලොව පුරා ජනතා විශ්වාසයට පාත්‍ර වූ දැවැන්ත සමාගමක් වන Himalaya Wellness

ආදරයට ආදරෙන් ළංවෙන්න කියාදෙන කතාවක් Closeup #BreakTheBarriers 2024 මාර්තු මස 14 3048 1
ආදරයට ආදරෙන් ළංවෙන්න කියාදෙන කතාවක් Closeup #BreakTheBarriers

ආදරය යනු සියලු සීමාවන් ඉක්මවා යන විශ්වීය සංකල්පයකී. එයට හදවත් එකතු කිරීමේ අසීමිත බලයක් ඇත.සැබෑ ප්‍රේමයක් නිරන්තරයෙන් සියුම් ලෙස අප ආත්මයන් ස්පර්ෂ කරම

හලාල් කවුන්සිලය, ජාතික තත්ත්ව සම්මාන උළෙලේදී සම්මානයට පාත්‍ර වේ 2024 පෙබරවාරි මස 19 2497 6
හලාල් කවුන්සිලය, ජාතික තත්ත්ව සම්මාන උළෙලේදී සම්මානයට පාත්‍ර වේ

ශ්‍රී ලංකා ප්‍රමිති ආයතනය (SLSI) විසින් සංවිධානය කරන ලද, ශ්‍රී ලංකා ජාතික තත්ත්ව සම්මාන උළෙල (SLNQA) 2022 හි ඉහළ ගුණාත්මකභාවය වෙනුවෙන් වූ කැපවීම ඇගයෙමින් හලාල් ප්

Our Group Site