බුදු දහම ලංකාවට ව්යාප්ත වීමෙහිලා කේන්ද්රස්ථානය වූ, ජීවමාන බුදු දහමේ මුදුන් මල්කඩ පිහිටා තිබෙන අනුරාධපුර පූජා නගරයේ සිදු නොවිය යුතු දේ වර්තමානයේ සිදුවෙමින් පවතී.
අනු බුදු මිහිඳු මා හිමියන්ගේ ලංකා ගමනය
අනුස්මරණය කෙරෙන පොසොන් පුර පසළොස්වක් පොහොය නිමිති කරගෙන අනුරාධපුරයට හා මිහින්තලයට පැමිණෙන ලක්ෂ සංඛ්යාත බැතිමතුන් උදෙසා දාන, ශිල, භාවනා වැඩ සටහන් ක්රියාත්මක කරනවා වෙනුවට, අනුරාධපුර මහ නගර සභාව සංවිධානත්වයෙන් පූජා නගරය අසල වලිසිංහ හරිස්චන්ද්ර උද්යානයේ ‘‘පුරවර උදානය’’ නමින් සැණකෙළියක් පැවැත්වීමට කටයුතු සංවිධානය කර ඇත. මෙය පූජා නගරය අසළ පැවැත්වීමට කටයුතු කිරීම නගරවාසීන්ගේ මෙන්ම බැතිමතුන්ගේ දැඩි දෝෂ දර්ශනයට ලක්ව ඇත.
දින 6ක් පුරා පැවැත්වෙන මෙම සැණකෙළියේ සෑම දිනකම රැුය පහන්වන තුරු සංගීත ප්රසංගයක් පැවැත්වෙන අතර, එහි ගැයෙන බයිලා සින්දුවලට රංගනයේ යෙදෙන නළඟනන් ශ්රී මහා බෝධියට පිටුපා සකස් කොට අති දැවැන්ත වේදිකාවේ රංගනයේ යෙදෙති. සැණකෙළි භූමියේ සූදූ ක්රීඩාවලට සමාන ක්රීඩාද පැවැත්වීමට නියමිතව ඇතැයි ද ඒ සඳහා නීත්යානුකූලව මුදල් ගෙවා බිම්කඩවල් වෙන්කරගෙන ඇති බවද සඳහන් කෙරේ.
මේ උද්යානයේ
ඉදිරිපසින් පිහිටා ඇත්තේ අනුරාධපුර යුද හමුදා රෝහලය. පසුගිය යුද සමයේ ත්රස්තවාදී ක්රියා හේතුවෙන් ප්රහාරවලට ලක්ව ප්රථිකාර ලබන සෙබළුන්ට අවශ්ය මානසික සුවය පවා මෙම සැණකෙළියෙන් පිටවන කර්කෂ ශබ්ද හේතුවෙන් නැතිව යනු ඇත.
පොසොන් සතිය නිමිති කරගෙන අනුරාධපුර නගරයේ සුරාසැල් වසා තිබුණත් එම සතිය පුරාවට නගරයේ දුම්වැටි අලෙවිය පවා නතර කිරීමට බලධාරීන් තීරණය කර තිබුණත්, පසුගිය වසරේ මෙන් මෙහි පැමිණෙන බොහෝ දෙනා මත්පැන් හා දුම්වැටි පානය කර සැණකෙළි භූමියේ සැරි සැරීම නතර නොවනු ඇති බව නගර වාසීන්ගේ මතයයි.
බොහෝ දෙනෙක් අනුරාධපුරයට පැමිණෙන්නේ මහ මෙවුනා උයනේ සිල් සමාදන් වී ආගමික සිද්ධස්ථාන වැඳ පුදා ගැනීමටය. මෙම සැණකෙළියෙන් ලැබෙන ආදායමෙන් නගරවැසියන්ගේ අවශ්යතා සපුරාලීමට යැයි සඳහන් කරමින් නගර සභාව මඟින් පුවරු ප්රදර්ශනය කළත් නගර වැසියන් පවසන්නේ පූජා නගරය අසල මෙවැනි දේ අනුමත නොකරන බවය. එය අපේ ආගමික වටිනාකමට සංස්කෘතියට කෙතරම් ගැලපෙනවාද? යන්න ඉහළ අංශවල නිලධාරින් තවදුරටත් සිතා බැලිය යුතු නොවේද?
.




COMMENTS
ඉදිරියේදී බුදු දහමට දෙවි පිහිට ඉල්ලන්ට සිදු වෙයිද?තිබිය යුත්තේ නම් දෙවියන්ට බුදු දහමේ පිහිටයි. (කේ)
බුදුදහමින් කියලා දුන්නේ සතුටින් ජීවත්වෙන්න ක්රමයක්. සම්ප්රදායන් වලට කොටුවෙලා අපේ මිනිස්සු පටලවාගෙන ඉන්නේ. බුදු දහම දන්නා මිනිසුන්ගේ හිතේ දුකක්වත් සැළීමක්වත්, භෞතික දේවල් නිසා කම්පනයක්වත් ඇතිවෙන්න විදිහක් නැහැ. (නි)
අනුරාදපුරයේ ඉන්නේ දුප්පත් අය කියල කිව්වාම මටත් දුක හිතුනා කියපු කෙනා ගැන. ලංකාවේ කොහෙද ඉන්නේ පොහොසත් අය. එංගලන්තෙත් දුප්පත් අය ඉන්නකොට ඔය කියන කෙනා ඉන්නේ අනුරාදපුරේමද කොහේදෝ. තරහ වෙන්න එපා මිනිස්සුන්ට හෝ ජාතියකට අපහාස කරලා කතා කරන්න එපා. අපේ රටේ ප්රදාන පුරවැසියත් එහෙ එක්කෙනක්.(නදී)
තණ්හා රති රඟා තුන්දෙනාටම බැරිවුණ එක මේ කානිවල් අය කොහේ කරන්නද? (නි)
දැන් මිනිසුන්ට වටින්නේ සල්ලි පමණයි (නි)
අනේ! තණ්හා, රතී, රගා පෙන්වනවා ඇති (නි)
බැලූ බැල්මට නම් මෙහි වැරැද්දක් පෙන්න නෑ. නගරයට ටිකක් වැඩිපුර ජනතාවක් එක රැස් වෙන අවස්තාවක අරමුදල් රැස් කිරීමේ අරමුණින් මේ වගේ දෙයක් කළාට ඒ හැටි වරදක් කියන්න බෑ. (ම)
මේක ඇත්තටම අවුරුද්දට එක වතාවක් පවත්වන කානිවල් එකක්. 99% ක් ම දේවල් තියෙන්නේ ළමයින්ට විනෝද වෙන්න. එකම වැරැද්ද තමයි, අතුල්වෙන්නත් රු 100 දීල ඊට පස්සේ ඇතුලේ තියෙන දේවල් වලිනුත් ටිකට් කඩන එක. එක අනුරාධපුර වගේ දුෂ්කර පළාතක ජිවත් වෙන දුප්පත් මිනිස්සුන්ට කරන අසාධාරණයක්. (ම)
මේකේ කොහෙද නළඟනන් රඟන වේදිකාවක් හෝ මඩුවක් වෙන්නේ කියලා මට නම් තේරෙන්නේ නැහැ. ඔක්කොම තියෙන්නේ ළමයින් ක්රීඩා කරනවිට විනෝදවෙන ඒවානේ. එතකොට දළදා මාළිගාව ඉස්සරහා නටපු කාලේ මෙයාල කොහෙද හිටයේ? අනෙක මේක තියෙන්නේ පූජා නගර සීමාව ඇතුළත නෙමෙයි නම් මොකක්ද ප්රශ්නය? (නි)
1975- 1978 අතරදී මා සේවය කළේ විශේෂ කොමසාරිස්වරයෙකුගේ පාලනය යටතේ පැවති නගර සභාවක. සැණකෙළි හිමියෙකු පැමිණ බදු මුදලට, අමතරව ලාබයෙන් කොටසක්ද දෙන බවට පොරොන්දු වී , සැණකෙළියක් පැවැත්වීමට අවසර ඉල්ලුවා(පොහෝ දිනවල නොවේ). නිර්භීත කෙළින් වැඩකරන පරිපාලන සේවයේ නිලධාරියෙකු වූ අපේ කොමසාරිස්වරයා එම ඉල්ලීම ප්රතික්ෂේප කර අවසර දුන්නේ නැහැ. එදත් අදත් වෙනස! අඩුම වසයෙන් පොසොන් දිනවත් මෙය වසා තැබීමට මේ සිංහල බෞද්ධ රටේ බැරි වුවාද? (නි)