විශේෂාංග

එකම විකල්පය ආදාහනය පමණද?

ශ්‍රී ලංකාවේ කොවිඩ් ආසාදිතව මියයන පුද්ගලයන්ගේ අවසන් කටයුතු සිදුකිරීමේදී ආගමික විශ්වාසවලට සහ සංස්කෘතික සම්ප්‍රදායන්ට ගරු කරන්නැයි ජාත්‍යන්තරයෙන් යළිත් බලපෑම් එල්ලවෙමින් තිබේ. එම පුද්ගල මෘතදේහ සම්බන්ධයෙන් අවසන් කටයුතු කිරීමේ දී ඇති එකම විකල්පය ආදාහනය බවට තීරණය කිරීම මානව හිමිකම් උල්ලංඝනය කිරීමකට මුලපුරන හේතුවක් විය හැකි බවට එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් විශේෂඥයන් ඇමෙරිකාවේ ශ්‍රී ලංකා තානාපතිවරයාට අනතුරු අඟවා ඇති බවට ද වාර්තා පළවෙමින් තිබේ.

08 February 2021

ඔබට සුබ ගමන්

ඇගේ ‘අවසන් හෝරාව’ කාව්‍ය සංග්‍රහයට පසුවදනක් ලියන්නේ ඇය උපාධිය ලබාගත් කොළඹ විශ්වවිද්‍යාලයේ ඇගේ ඇදුරුතුමා, මහාචාර්ය ජේ.බී. දිසානායක

05 February 2021

විටෙක මිතුරියකි: වරෙක සොහොයුරියකි

ප්‍රකට කිවිඳියක හා ලේඛිකාවක වූ අභාවප්‍රාප්ත ජයන්තා රුක්මණි සිරිවර්ධන මහත්මියගේ අවසන් කටයුතු අද (05) පෙ.ව. 11.00ට බොරැල්ල කනත්තේදී සිදුකෙරේ.

05 February 2021

නිදහසේ නාදයෙන් උදම්වෙයි

ශ්‍රී ලංකාවේ 73 වැනි ජාතික නිදහස්දින සැමරුම් උත්සවය ගරුගාම්භීර අන්දමින් කොළඹදී ඊයේ (4) පවත්වනු ලැබීය. මෙවර ශ්‍රී ලංකාවාසීන්ට නිදහස් දින උත්සවය සැමරීමට සිදුවූයේ ගෝලීය කොරෝනා වසංගතය දරුණු ලෙස පැතිර යමින් තිබියදීය. ආණ්ඩුව මුලසිටම ප්‍රකාශකර තිබුණේ හැකිතාක් අවම පුද්ගල සහභාගිත්වයකින් නිදහස් සමරු උත්සවය පවත්වන බවය.

05 February 2021

ණය බර නැති සුව බර රටකට ජනතා ප්‍රාර්ථනා

කලුවාදේවගේ සිරිල් මැතිව් කැබිනට් මණ්ඩලයෙන් ඉවත් කරන්නට ජේ.ආර්. ජනාධිපතිවරයා තීරණය කළේය. 1984 වසරේ දී ය. සිංහලයන් වෙනුවෙන් කතා කළ මහා නායකයකු සේ හෙතෙම ජනතා ප්‍රසාදය දිනා සිටියේය. බුදු දහම හා සිංහල ජාතිය ගැන කෘතියක් ද රචනා කර ජනතාව අතර බෙදාහැරියේය. උතුරේ ත්‍රස්තවාදය ඇවිළෙමින් තිබිය දී සියලු පක්ෂ කැඳවා වට මේස සාකච්ඡාවකට යන්නට ජේ.ආර්. ආණ්ඩුවට සිදුවිය. මැතිව් වට මේස සාකච්ඡාව තදට විවේචනය කළේය.

05 February 2021

මේ අන්ධකාරයෙන් ගොඩ එන්නේ කවදාද?

රටේ පවතින වර්තමාන ආර්ථික සහ සමාජීය ගැටලු‍ සම්බන්ධයෙන් පක්ෂ විපක්ෂ දේශපාලනඥයෝ විවිධ අදහස් පළ කරති. වැඩ කරනවාට වඩා කතා කිරීමට දක්ෂ දේශපාලනඥයන්ගෙන් සපිරි රටක් වන ශ්‍රී ලංකාව ගැන විපක්ෂයේ පිරිස අසුබවාදී අදහස් පළ කරන අතර ආණ්ඩු පක්ෂ මැති ඇමැතින් දකින්නේම සුබවාදී පැත්ත පමණි. එය රටේ සාමාන්‍ය සම්ප්‍රදායයි.

05 February 2021

නිදහස ලැබුණු දා ආගමික මෙහෙවර සිදුකළ පොල්වත්ත පන්සල

ශ්‍රී ලංකාවට නිදහස ලැබුණු 1948 පෙබරවාරි 4 වැනිදා එවක අග්‍රාමාත්‍ය මහාමාන්‍ය ඩී.එස්. සේනානායක මහතා සිය රාජකාරි කටයුතු ඇරැඹීමට පෙර ප්‍රථමයෙන්ම ආගමික කටයුතු සිදුකරනු ලැබුවේ අරලිය ගහ මන්දිරය අසල පොල්වත්ත ශ්‍රී ධර්මකීර්ත්‍යාරාමය හෙවත් පොල්වත්ත පන්සලෙනි.

04 February 2021

කන්ද උඩරට සුරැකි සිහලුන්ගේ සටන් ක්‍රම සහ ඔත්තු සේවා

තාන්‍යයන්ට පෙර ලංකාව යටත් කරගෙන සිටි පෘතුගීසි හා ලන්දේසීන් කන්ද උඩරට ආක්‍රමණය කිරීමට විවිධ අවස්ථාවලදී උත්සාහ කළත් ඔවුන් කිසිවෙකුටත් උඩරට ආක්‍රමණය කළ නොහැකි වූයේ උඩරට භූ විෂමතා ලක්ෂණ හඳුනා නොගත් බැවිණි.

04 February 2021

සිරිලක ජාතික ගීය පබැඳූ ආනන්ද සමරකෝන්

කිසියම් රටක රාජ්‍යයක් විසින් අනුමත කරගන්නා ලද ගීතයක් හෝ භාවිතය නිසාම සුවිශේෂී ජනප්‍රසාදය දිනාගත් ගීතයක් එහි ජාතික ගීතයක් විය හැකිය. ජාතික ගීය යනු රටක දේශාභිමානය, ජාතිවාත්සල්‍යය පමණක් නොව සංස්කෘතිය සහ සම්ප්‍රදායන් හුවා දක්වන රචනයක් වශයෙන් සරලව දැක්විය හැකිය.

04 February 2021

ශ්‍රී ලංකාවේ ජාතික ස්මාරකයක් වූ නිදහස් අනුස්මරණ ශාලාව

නිදහස සිහිගන්වමින් ඉදිකෙරුණු නිදහස් අනුස්මරණ ශාලාව එසේත් නැත්නම් නිදහස් චතුරස්‍රය අද දිනයේ කාගේත් අවධානයට පාත්‍ර වේ. නිදහස සිහිගන්වන අද දිනයටත් වෙනත් විශේෂ උත්සව එහි පැවැත්වෙන දිනවලටත් පමණක් සිහිපත් කරන නිදහස් අනුස්මරණ ශාලාව වසරේ අනෙක් දිනවල ව්‍යායාම කරන්නන්ගෙන්ද විවාහ මංගල්‍ය ඡායාරූප ලබා ගන්නන්ගෙන්ද පමණක් පිරෙනු ඇත.

04 February 2021

නිදහස් සටනට උරදුන් මහ සඟ පරපුර

ලෝකයේ ඉතා ප්‍රබල රටවල් පවා පහසුවෙන් යටත් කරගත් පෘතුග්‍රීසි, ලන්දේසි, හා ඉංග්‍රීසි ජාතීන්ට ශ්‍රී ලංකාව යටත් කරගැනීමට දීර්ඝ කාලයක් ගතවූයේ මෙරට භික්ෂුවගේ බලපෑම ඉහළ තලයක පැවැති නිසයි. මෙරට ආණ්ඩුකාරවරුන් යටත් විජිත භාර ලේකම් වරයාට යැවූ ලිපි ලේඛනවලින් ඒ බව තහවුරු වේ.

04 February 2021

ශ්‍රී ලාංකේය අභිමානය ලොවට කියාපාන සිංහ කොඩිය

ශ්‍රී ලංකික ජනතාව වසර 443ක පමණ පැවැති අධිරාජ්‍යවාදී වහල් පාලනයෙන් මිදී නිවහල් දේශයක අභිමානවත් වැසියන් කොටසක් බවට පත්වුයේ 1948 පෙබරවාරි 04 දින බැව් ඔබ අප කවුරුත් දන්නා කරුණකි. එනම් 1505 සිට පෘතුගීසි, ලන්දේසි හා ඉංග්‍රීසි යන ජාතීන්ගේ පාලනයට නතුව පැවති කාලය නිමවී අදට වසර 73 ක් පිරේ. ඕනෑම රටක, ජාතියක මෙවන් වූ අභිමානවත් දිනයක් සැමරීමේදී නිරායාසයෙන්ම සිහියට නැගෙන්නේ ඒ රටේ අනන්‍යතාව හුවා දක්වන වැදගත් සාධකය. ඒ අතර ජාතික ගීය, ජාතික ධජය පමණක් නොව එරටේ වැසි

04 February 2021

ලංකා ඉතිහාසයේ ශ්‍රේෂ්ඨ නිදහස් සැමරුම්

මෙම නිදහස් පනත හෙවත් රාජාඥාව ලංකා පාර්ලිමේන්තුව විසින් සම්මත කිරීමත් සමඟ නීතිගත විය.

04 February 2021

ජාතියක් ලෙස එකාවන්ව පෙළගැසෙමු

නිදහස යනු මිනිසාට මෙන්ම සකලවිධ ජීවින්ටම දැනෙන්නා වූ සුන්දර අත්දැකීමකි. නිදහස අවහිරවන සෑම අවස්ථාවකදීම දැකිය හැක්කේ අරගලයකි. ඒ නිසා මානව ඉතිහාසයේ පමණක් නොව ජෛව ලෝකයේ ඉතිහාසයද ලියවී ඇත්තේ නිදහස උදෙසා කළ අරගල හෝ කැප කිරීම් තුළිනි.

04 February 2021

සැබෑ නිදහසක අභියෝග

ඒ අභිමානවත් නිදහස අපට උරුම වී 2021 දී සමරනු ලබන්නේ 73 වන නිදහස් දිනයයි. නිදහසේ ආරම්භය පිළිබඳ සලකා බැලීමේදී 1917 සෝල්බරි ආණ්ඩුක්‍රම ප්‍රතිසංස්කරණය පළමු ප්‍රතිසංස්කරණය ලෙස අපට හැඳින්විය හැකිය. 1945 ජුනි මාසයේදී ලංකාවට නිදහස ලබා නොදිය යුතු බවට සෝල්බරි සාමිවරයා බ්‍රිතාන්‍යයට නිර්දේශ නිකුත් කර තිබුණි. ඒ අනුව ඔහු නිර්දේශ කර තිබුණේ ලංකාවට එකවර නිදහස ලබා නොදී ක්‍රම ක්‍රමයෙන් නිදහස ලබා දිය යුතු බවය.

04 February 2021

නිදහස් දා ජාතියේ පියා සිහිකරමු

දශක ගණනක් තිස්සේ අප ජාතීන් කිහිපයක බලපෑමට යටත්ව කල්ගෙවා අවසානයේ මහා බ්‍රිතාන්‍යයෙන් නිදහස ලබා අදට වසර 73කි. නොඑසේ නම් මේ රට සහ මේ රටේ ජනතාව දශක ගණනාවකට පසු කිසිවකුට කිසිදු බැඳීමක් නොමැතිව ස්වාධීනව ජීවත්වන්නට පටන් ගෙන ගෙවෙන හැත්තෑ තුන් වැනි වසරයි. කෙසේ වුවද 1948දී දිනාගත් නිදහස අද වන විට ඒ ආකාරයෙන්ම සාක්ෂාත් වී ඇත්දැයි ගැටලුවකි.

04 February 2021

අරුත්බර නිදහසක ශක්තිමත් පදනම

අධිරාජ්‍යවාදී ග්‍රහණයෙන් මිදී 1948 පෙබරවාරි 04 වැනිදා ලැබූ නිදහස 73 වැනි වසරටත් අපි මෙසේ සමරමින් සිටිමු. එහෙත් පොදුවේ ගත්කල මෙය අප දේශපාලන, ආර්ථික, සමාජයීය සහ සංස්කෘතික වශයෙන් ලැබූ පූර්ණ නිදහසක් ලෙස ශාස්ත්‍රීය අවකාශයක් තුළ අර්ථ ගන්වන්නට ඇතැම් විද්වතුන් මැළිකමක් දක්වන බව පෙනේ. ඊට හේතුව කුමක්දැයි සොයා බැලීම වැදගත් වේ.

04 February 2021

අසමත් අතීතයෙන් අනාගතයට

අද අප සමරන්නේ නිදහසේ 73 වැනි සංවත්සරයයි. අභ්‍යන්තර කැරලි කෝළාහල හා බෙදුම්වාදී ත්‍රස්තවාදී සටන් මර්දනය කළ ද ලංකාව අද සමාජර්ථික වශයෙන් සිටින්නේ නිදහස ලැබූ යුගයේ සිටියාට වඩා පහළ මට්ටමකමය. ඊට අමතරව ජාත්‍යන්තර අර්බුද රැසකට ද අද රට ගොදුරුව සිටියි. මෙම ලිපිය ඒ පිළිබඳව කෙරෙන විමසුමකි.

04 February 2021

නිදහස් දිනයේ අදිටන ජාති-ආගම් බේද නැති රටක්

ජාතික නිදහස් දිනය අදය. ඕනෑම රටකට, ජාතියකට නිදහස තරම් ඔදවත් තෙදවත් අභිමානවත් ශ්‍රේෂ්ඨ දිනයක් තවත් තිබිය නොහැක. වසර හාර පන්සියයකට ආසන්න කාලයක් පරාධීනත්වයේ යදමින් වෙළා වහල් භාවයේ ගිල්වා තිබූ රටක ජනතාවකට නිදහසේ අසිරි සිරිය අන් කවර රටක ජනතාවකටත් වඩා හොඳින් දැනේ. ඒ වූ අසිරිමත් නිදහසේ නාමයෙන් මුළු මහත් ජාතියම ඒකාත්මක වන මේ මොහොතේ අපමණ දේශානුරාගයෙන් පණ පෙවුණු හදවතින් ලංකාදීපය ද ඒ මහා ජන ප්‍රවාහය සමග අත්වැල් බැඳ ගනී.

04 February 2021

හමුදාවට යටවූ මියන්මාර​යේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය

ආසියාවට අයත් ලොව ප්‍රධාන බෞද්ධ රටවල් වන්නේ කාම්බෝජය, තායිලන්තය, භූතානය, ශ්‍රී ලංකාව සහ මියන්මාරයයි. මියන්මාරය අතීතයේ හැඳින්වූයේ බුරුමය යනුවෙනි. ඇමෙරිකාව තවමත් මියන්මාරය හඳුන්වන්නේ බුරුමය යන නමිනි.

03 February 2021

අසූ හතර වැනි විය සපිරූ එල්ලාවල මේධානන්ද නාහිමියෝ

පුරා විද්‍යා චක්‍රවර්තී, දේශනේතෘ ආචාර්ය එල්ලාවල මේධානන්ද නාහිමිපාණන් වහන්සේගේ අසූ හතර වැනි ජන්ම දිනය නිමිත්තෙන් පළවන ලිපියකි.

03 February 2021

වරාය ජැටියේ හිරවේවිද?

නැගෙනහිර කන්ටේනර් පර්යන්තය (ECT) ඉන්දියාවට බාරදීමට තමා අදහස් කර ඇති බව ජනාධිපති ගෝඨාභය ප්‍රසිද්ධියේ නිවේදනය කළේය. ඔහු මුලින්ම කළ ප්‍රකාශයේ 2019 මැයි මාසයේදී ශ්‍රී ලංකාව සහ ඉන්දියානු රජය අතර, මෙම නැගෙනහිර බහාලුම් පර්යන්තය ඒකාබද්ධව පවත්වාගෙන යන්නට ඇතිකරගත් ගිවිසුම පිළිබඳව සඳහන් කරන්නට නොහැකිවිය. එම ගිවිසුමට අනුව ඒකාබද්ධව එහි කටයුතු පවත්වාගැනීමේදී දෙරට අතර සියයට 51 සහ සියයට 49 ලෙස කොටස් බෙදීයමින් වැඩි (51%) කොටස ශ්‍රී ලංකාව සතු විය යුතු වූයේය.

03 February 2021

ජාත්‍යන්තර ගනුදෙනුවලදී සිත් රිදවීම්වලින් වළකිමු

කොළඹ වරායේ නැගෙනහිර කන්ටේනර් පර්යන්තය (ජැටිය) සම්බන්ධ ඉන්දියාව සමඟ ගිවිසුමෙන් ශ්‍රී ලංකාව ඉවත් වී තිබේ. ඒ වෙනුවට ශ්‍රී ලංකා වරාය අධිකාරිය යටතේ එය සංවර්ධනය කර පවත්වාගෙන යාමට රජය තීන්දු කර තිබේ. ඒ සමඟ බටහිර ජැටිය ඉන්දීය රජය සහ ජපාන රජය මගින් නම්කරනු ලබන පාර්ශ්ව සහ වරාය අධිකාරිය එක්ව රාජ්‍ය සහ පෞද්ගලික ව්‍යාපෘතියක් ලෙස සංවර්ධනය කිරීමටද රජය තීන්දුවක් ගෙන තිබේ. ඒ සම්බන්ධයෙන් ඉන්දියාවේ ප්‍රතිචාරය කුමක්දැයි තවම දැනගන්නට නැත.

03 February 2021

ජිනීවා කොමිසමට ඩයස්පෝරා න්‍යාය පත්‍රය

එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් කොමිසමේ 46 වැනි සැසිය පෙබරවාරි 22 සිට මාර්තු 19 දක්වා පැවැත්වීමට නියමිතය. මෙවර ශ්‍රී ලංකාව සම්බන්ධ කටයුතු න්‍යාය පත්‍රයට ගැනෙන අතර 2015 දී සකස් කරන ලද 30/1 යෝජනා පදනම් කරගෙන සාකච්ඡා පැවැත්වෙනු ඇත. පැවැති රජය යටතේ ශ්‍රී ලංකාව මෙම යෝජනාවලට සම අනුග්‍රහය දැක්වූයේය.

02 February 2021

අනාගත පරම්පරාවට හොඳ පරිසරයක් හදමු

තනි භාවිත සහ කෙටි කාලීන ප්ලාස්ටික් මාර්තු මස 31 වැනිදා සිට තහනම් කරමින් පරිසර ඇමැති මහින්ද අමරවීර මහතාගේ අත්සනින් යුත් ගැසට් පත්‍ර දෙකක් නිකුත් කර ඇති බව අප පුවත්පත ඊයේ වාර්තා කළේය. ජාතික පාරිසරික පනතේ පරිසර ඇමැතිවරයාට පැවරී ඇති බලතල ප්‍රකාරව ප්ලාස්ටික් නියාමනයට අනුව නිකුත් කර ඇති ගැසට් පත්‍ර දෙකෙන් කෘෂි රසායන ද්‍රව්‍ය ඇසුරුම් කිරීම සඳහා පොලි එතිලින් ටෙරප්තැලේට් හා පොලිවිනයිල් ක්ලෝරයිඩ් යන ප්ලාස්ටික් වර්ග දෙක තහනම් කර ඇත.

02 February 2021

ගල් අඟුරු නිධියක මූලික අදියර සඟවාගත් මුතුරාජවෙල

ශ්‍රී ලංකාවේ පරිසර පද්ධති පිළිබඳව කෙරෙන සඳහනකදී මුතුරාජවෙල බහුලව කියැවෙන නමකි. මේ පිළිබඳව මේතරම් කතා කරන්නේ ඇයි? මුතුරාජවෙල යනු කවර අන්දමේ ස්ථානයක් ද? යන්න ගැන විද්‍යාත්මක පර්යේෂණ පවත්වන පිරිස ඊට නිශ්චිත පිළිතුරු දනිති.

01 February 2021

යළි පැටලෙන මානව හිමිකම් නූල් බෝලය

රාජ්‍ය තාන්ත්‍රිකත්වය යන්න අර්ථ දක්වා ඇති ආකාර රැසකි. ඒ අතරින් සමහරක් වෙත අවධානය යොමුකිරීම වටනේය. දෙවන ලෝක යුද සමයේ බ්‍රිතාන්‍යයේ අගමැතිවරයාව සිටි වින්ස්ටන්ට් චර්චිල් පැවසුවේ රාජ්‍ය තාන්ත්‍රිකත්වය යනු කෙනකුට අපායට යන්නැයි කෝපයෙන් නොව, ඔහු එහි යන්නේ කෙසේදැයි මග අසන තරමට කියා සිටීමේ කලාව බවය.

29 January 2021

‘ඔහු අහෝසි වුණේ නෑ, ඒ යුගය නිමාවුණා’

කලාකීර්ති එඩ්වින් ආරියදාස මහතා, මීට සත් දිනකට ඉහත දී දිවිගමනින් සමුගෙන නික්ම ගියේය. වර්තමානය සමඟ සංසන්දනාත්මක විමසා බලන කල, ඔහු ජීවත් වූ යුගය හඳුනාගත හැක්කේ බුද්ධිවාදයේ යුගය නොඑසේ නම්, නූතනයට අවතීර්ණවීමේ යුගය ලෙසිනි.

29 January 2021